Wyobraź sobie sytuację: właśnie urodziłaś dziecko, korzystasz z urlopu macierzyńskiego, ale pojawia się okazja do współpracy zdalnej. Kilka godzin w tygodniu, coś lekkiego – brzmi jak idealne połączenie opieki nad maluchem i utrzymania zawodowego rytmu. Tylko czy to w ogóle legalne? Czy na urlopie macierzyńskim można pracować? Choć urlop macierzyński kojarzy się głównie z odpoczynkiem, wcale nie oznacza, że musisz całkowicie rezygnować z pracy. W pewnych przypadkach możesz podjąć aktywność zawodową, kluczowe są jednak szczegóły: rodzaj umowy czy forma zatrudnienia. W tym artykule wszystko Ci wyjaśnimy.
Przeczytaj też: Urlop okolicznościowy urodzenie dziecka
Artykuł wyjaśnia:
- Podstawowe zasady związane z urlopem macierzyńskim
- Czy na macierzyńskim można pracować u dotychczasowego pracodawcy?
- Czy na macierzyńskim można pracować u innego pracodawcy?
- Praca na macierzyńskim – za i przeciw:
- Czy można pracować na macierzyńskim? Wyjaśniamy ważne kwestie:
- Czy na urlopie macierzyńskim można pracować? Podsumowanie:
Podstawowe zasady związane z urlopem macierzyńskim
Urlop macierzyński to nie tylko przywilej – to prawo, jak i obowiązek każdej świeżo upieczonej mamy. Jego głównym celem jest zapewnienie dziecku bezpieczeństwa i bliskości, a matce czasu na regenerację i dostosowanie się do nowej roli.
Jaki jest wymiar urlopu macierzyńskiego?
Minimalny wymiar urlopu, który musisz wykorzystać po porodzie to 14 z 20 dostępnych tygodni. Tyle trwa obowiązkowa część macierzyńskiego. Pozostałe 6 tygodni możesz przekazać ojcu dziecka, który przejmuje w tym czasie opiekę, rezygnując z pracy zarobkowej. Taki wariant nazywamy urlopem tacierzyńskim.
Kwestia finansów na urlopie macierzyńskim
W trakcie urlopu macierzyńskiego przysługuje Ci zasiłek, którego wysokość zależy przede wszystkim od Twoich zarobków sprzed porodu. Pod uwagę bierze się średnie wynagrodzenie z ostatnich 12 miesięcy, a także wymiar etatu. Warto pamiętać, że zasiłek ten wypłacany jest również wtedy, gdy zdecydujesz się podzielić urlop na części albo rozpoczniesz jego część jeszcze przed porodem.
Choć czas ten powinien być wolny od pracy, nie zawsze oznacza całkowite wyciszenie zawodowe. Jeśli czujesz potrzebę dorobienia do domowego budżetu – da się to zrobić legalnie, ale pod pewnymi warunkami. Jakimi? Tego dowiesz się w dalszej części artykułu.
Czy na macierzyńskim można pracować u dotychczasowego pracodawcy?
Jeśli zastanawiasz się, czy możesz wrócić “na chwilę” do swoich obowiązków w firmie, z której właśnie poszłaś na urlop macierzyński, to musisz wiedzieć, że praca na macierzyńskim u tego samego pracodawcy na etacie jest niedozwolona. Prawo w tej kwestii jest jasne: nie możesz jednocześnie korzystać z urlopu macierzyńskiego i wykonywać pracy na podstawie tej samej umowy o pracę.
To jednak nie oznacza całkowitego zakazu współpracy. W czasie pobierania zasiłku macierzyńskiego możesz nawiązać z dotychczasowym pracodawcą współpracę w oparciu o umowę cywilnoprawną na przykład umowę zlecenie lub umowę o dzieło. Taka umowa nie może jednak przypominać etatu – nie może być podporządkowana, nie może mieć stałych godzin czy miejsca pracy. Musi to być realnie inne zlecenie, najlepiej krótkoterminowe i elastyczne. Możesz je podpisać nawet tuż po porodzie, jeśli Twoje zdrowie i sytuacja domowa na to pozwalają.
Ciekawostką jest fakt, że możliwe jest nawet podpisanie nowej umowy o pracę z tym samym pracodawcą w trakcie trwania urlopu macierzyńskiego, ale tylko wtedy, gdy dotyczy zupełnie innych obowiązków, niezwiązanych z Twoim poprzednim stanowiskiem.
Pamiętaj jednak: każda forma pracy w tym okresie powinna być dobrze przemyślana. Opieka nad noworodkiem to pełen etat sam w sobie, a Twoje zdrowie i spokój są równie ważne jak domowy budżet.
Czy na macierzyńskim można pracować u innego pracodawcy?
Jesteś na urlopie macierzyńskim w jednej firmie, ale ktoś złożył Ci propozycję pracy w innej? Tu sytuacja wygląda znacznie korzystniej. Obowiązujące przepisy nie zabraniają Ci podjęcia etatowej pracy u nowego pracodawcy nawet w pełnym wymiarze godzin. Możesz więc otrzymywać zasiłek macierzyński z jednej umowy o pracę i jednocześnie pracować w innej firmie w ramach drugiej umowy. Brzmi zaskakująco? A jednak to całkowicie legalne.
Co więcej, dodatkowa praca nie wpływa na wysokość pobieranego zasiłku macierzyńskiego, bo ten liczony jest wyłącznie na podstawie Twojego wynagrodzenia w firmie, w której przebywasz na urlopie. Warunek jest jeden: musisz rzeczywiście sprawować osobistą opiekę nad dzieckiem. Jeśli Twoja aktywność zawodowa będzie kolidować z zajmowaniem się maluchem ZUS może zakwestionować zasadność wypłacanych środków, a nawet zażądać ich zwrotu.
Praca na macierzyńskim – za i przeciw:
Praca w trakcie urlopu macierzyńskiego to temat, który budzi sporo emocji. Z jednej strony, dodatkowy dochód potrafi realnie odciążyć domowy budżet, zwłaszcza gdy koszty związane z wychowaniem dziecka rosną z dnia na dzień. Praca może też być formą kontaktu ze światem zewnętrznym, sposobem na zachowanie zawodowej aktywności i przeciwdziałanie wykluczeniu z rynku pracy. Niektóre mamy przyznają wręcz, że dzięki kilku godzinom pracy w tygodniu czują się bardziej spełnione i… lepiej radzą sobie z wyzwaniami macierzyństwa.
Z drugiej jednak powrót do pracy (nawet częściowy) oznacza obowiązki, których nie da się całkowicie pogodzić z potrzebą odpoczynku, regeneracji i budowania bliskości z dzieckiem. Codzienność z niemowlakiem bywa nieprzewidywalna, a nadmiar zadań może prowadzić do frustracji i przemęczenia. Dochodzi też ryzyko formalne – niewłaściwie zawarta umowa czy zbyt intensywna praca mogą skutkować utratą prawa do zasiłku.
Czy można pracować na macierzyńskim? Wyjaśniamy ważne kwestie:
Jak dorobić na macierzyńskim?
Aby dorobić na macierzyńskim, musisz wybrać formę zatrudnienia, która nie narusza zasad pobierania zasiłku. Możesz np. zawrzeć umowę zlecenie, umowę o dzieło lub podjąć pracę u innego pracodawcy na etat. Kluczowe jest, by wykonywania praca nie uniemożliwiała sprawowania opieki nad dzieckiem, ponieważ zasiłek macierzyński przysługuje właśnie z tego tytułu.
Zobacz: Jak napisać skuteczne CV do pracy sezonowej?
Zasiłek macierzyński z ZUS a podjęcie pracy
Pobierając zasiłek macierzyński z ZUS, możesz podjąć pracę, ale na określonych zasadach. Nie możesz pracować na tym samym etacie, z którego korzystasz z urlopu macierzyńskiego. Dozwolona jest natomiast inna forma zatrudnienia np. umowa cywilnoprawna lub umowa o pracę w innej firmie.
Czy na macierzyńskim można pracować na zlecenie?
Tak, praca ma macierzyńskim na umowie zlecenie jest dozwolona. Możesz ją podpisać z obecnym lub z nowym pracodawcą. Trzeba jednak uważać, by nie miała ona cech stosunku pracy – nie może zakładać stałych godzin, miejsca pracy ani podporządkowania.
Czy można pracować na urlopie macierzyńskim – działalność gospodarcza
Tak, prowadzenie działalności gospodarczej w trakcie urlopu macierzyńskiego jest dozwolone. Nie wpływa na prawo do zasiłku, o ile nadal sprawujesz opiekę nad dzieckiem. Musisz jednak samodzielnie odprowadzać składki i uważać, by działalność nie była zbyt angażująca.
Umowa o dzieło na macierzyńskim
Umowa o dzieło na macierzyńskim również jest dopuszczalna w czasie urlopu macierzyńskiego – zarówno z obecnym, jak i nowym pracodawcą. Podobnie, jak w przypadku zlecenia, nie może mieć cech etatu.
Czy na urlopie macierzyńskim można pracować? Podsumowanie:
Praca na urlopie macierzyńskim to szansa nie tylko na dodatkowy dochód, ale również na podtrzymanie zawodowych kontaktów, rozwój umiejętności i utrzymanie aktywności, która daje satysfakcję. Możesz działać na umowę zlecenie, o dzieło, założyć działalność gospodarczą albo podjąć pracę u nowego pracodawcy – wszystko zgodnie z przepisami i bez utraty zasiłku, pod warunkiem że nadal sprawujesz opiekę nad dzieckiem.
Masz też możliwość dzielenia urlopu z ojcem dziecka – część macierzyńskiego może wykorzystać tata, jeśli zdecydujesz się szybciej wrócić do pracy. A jeśli czujesz, że jeszcze nie czas na zawodowe obowiązki – w porządku. Możesz poczekać do końca urlopu macierzyńskiego, a potem skorzystać także z urlopu rodzicielskiego lub wychowawczego.
Najważniejsze, byś podjęła decyzję zgodną z własnymi potrzebami, możliwościami i samopoczuciem. Macierzyństwo to wyjątkowy czas – a praca zawodowa powinna być jego uzupełnieniem, nie obciążeniem.
Sprawdź także:
Wzory CV
Szablony CV
Przykładowe CV
Koszt pracownika 2025: ile kosztuje pracownik?
Coaching co to? Jaka jest jego rola w biznesie?
Na czym polega podstawowy system czasu pracy?
Prokrastynacja – co to jest? Jak walczyć z prokrastynacją?
Czy w Polsce będzie obowiązywał 35 godzinny tydzień pracy?
Ile godzin ma etat? Sprawdź, ile godzin w miesiącu się pracuje!
Na czym polega system pracy weekendowej? Dla kogo taka forma?
Czym charakteryzuje się kontrakt menedżerski? Kiedy warto go zawrzeć?
E commerce co to? Wszystko, co musisz wiedzieć o handlu eletronicznym
Jak wygląda powrót do pracy po macierzyńskim – jak się do niego przygotować?
Jak wygląda praca w ruchu ciągłym? [Przykładowy harmonogram pracy w ruchu ciągłym]
Rodzicielskie świadczenie uzupełniające – na czym polega program “Mama 4 plus”?
